Bedrijven doen nog te weinig om omkoping tegen te gaan
12 april 2010 -
Siemens heeft het inmiddels aan den lijve ondervonden: omkoopschandalen zijn erg slecht voor de zaak. Systematische omkooppraktijken en het aannemen van steekpenningen kostten de Duitse gigant uiteindelijk ongeveerd twee miljard euro, inclusief 1,6 miljard euro boete, de hoogste die ooit opgelegd is voor dergelijke misstappen.
Gezien de kans op die enorme financiële consequenties plus de reputatieschade die omkopingsschandalen tot gevolg hebben, zou je denken dat grote ondernemingen – met name degenen die opereren in sectoren en gebieden waar omkoping welig tiert – maatregelen hebben genomen om dit tegen te gaan. Uit een rapport van EIRIS blijkt echter dat de grote meerderheid van de ondernemingen niets van dien aard doen. Van de 625 onderzochte multinationals, voert 85 procent geen adequaat anti-omkoopbeleid en heeft 94 procent geen managementsysteem dat deze praktijken tegen moet gaan. Slechts één procent van de ondernemingen voert een volledig transparant beleid als het om omkoping gaat en rapporteert er openlijk over.
Regelgeving
Deze cijfers variëren overigens enorm tussen de diverse landen ten gevolge van specifieke wetgeving en eisen van de beurs. Zo is het in de VS verplicht om een ‘code of ethics’ te implementeren voor medewerkers die een verhoogd risico lopen om aan omkoping en corruptie blootgesteld te worden en om procedures voor klokkenluiders te hebben. Hier heeft dan ook iets meer dan de helft van de ondernemingen een beleid dat het risico op omkoping tegen moet gaan en is er geen enkele beursgenoteerde onderneming die helemaal niets op papier heeft inzake deze kwesties. Dit in sterk contrast met landen zonder wetgeving op het gebied van omkoping, zoals Hong Kong en Singapore. In deze landen kan bijna de helft van de ondernemingen niet aantonen dat ze stappen ondernemen om omkoping en corruptie tegen te gaan.
Sectoren
De onderzoekers suggereren dat ongeveer een derde van de internationale bedrijven een verhoogd risico op omkoping en corruptie lopen maar dat er slechts een bedrijf een waterdicht anti-omkoopbeleid voert (een Italiaans bedrijf dat elektronica distribueert). Bedrijven in de olie- en gassector voeren over het algemeen het verst doorgevoerde anti-omkoopbeleid, wellicht omdat ze zo goed in de gaten worden gehouden door maatschappelijke belangengroeperingen, investeerders, wetgevers en andere belanghebbenden. De vastgoedsector doet het minst om omkoping en corruptie tegen te gaan.
Investeerders
Corruptie is niet alleen slecht voor de bedrijven, maar ook voor de investeerders. Deze laatste groep kan dan ook een cruciale rol spelen door omkoping op de agenda te krijgen. Zij kunnen als geen ander goed gedrag belonen en zorgwekkend gedrag aan de kaak stellen.
Update 15-4-2010: Maatregelen Siemens
Siemens heeft inmiddels maatregelen genomen. Siemens heeft een wereldwijd (190 landen, 400.000 medewerkers) Compliance programma uitgerold met trainingen, nieuwe en aangescherpte richtlijnen en een internationale helpdesk. Daarnaast heeft Siemens een Compliance Control Framework geimplementeerd, dat vergelijkbaar is met SOX controls voor financiele rapportages. Al deze maatregelen hebben er in korte tijd toe geleid dat Siemens in de Dow Jones Sustainable Index, een internationaal toonaangevende integriteitsindex, de maximale score van 100 heeft gehaald en daarmee 'het beste jongetje van de klas' is.
Bron:Management Issues